W Jaśle pokazali, jak błękitno–zielone rozwiązania bronią się przed upałem

W Generatorze Nauki GEN w Jaśle rozmowa o klimacie zeszła z poziomu ogólnych deklaracji na konkret. Uczestnicy seminarium oglądali rozwiązania, które mają zatrzymywać wodę, poprawiać warunki w przestrzeni publicznej i łagodzić skutki coraz gwałtowniejszej pogody. Po obu stronach granicy wybrzmiało to samo przesłanie – bez wspólnego działania samorządów, ekspertów i osób zajmujących się planowaniem przestrzeni trudno mówić o trwałej odporności na zmiany klimatu.

• W sali GEN-u klimat przeszedł z teorii do konkretnych rozwiązań
• Ogrody deszczowe i zielone dachy weszły do rozmowy o codziennym bezpieczeństwie
• Karpacki Ogród Deszczowy pokazał, jak to wygląda poza prezentacją

W sali GEN-u klimat przeszedł z teorii do konkretnych rozwiązań

Seminarium zorganizowane przez Powiat Jasielski odbyło się w ramach projektu „Budujemy w Jaśle, stabilizujemy w Svidničke”, realizowanego z programu INTERREG Polska – Słowacja 2021–2027. Spotkanie miało charakter roboczy, ale nie brakowało w nim także szerszego spojrzenia: obok samorządowców pojawili się przedstawiciele instytucji publicznych, specjaliści od ochrony środowiska i gospodarki wodnej, architekci, urbaniści, nauczyciele oraz uczniowie szkół branżowych.

Otwarcia dokonał starosta jasielski Tadeusz Gorgosz, a później zaprezentowano założenia samego projektu. Dzięki temu uczestnicy mogli zobaczyć, że nie chodzi wyłącznie o pojedynczą inwestycję, ale o szerszą zmianę sposobu myślenia o przestrzeni. W tle pozostawało najważniejsze pytanie: jak przygotować teren przygraniczny na coraz częstsze opady, susze i upały, nie rezygnując przy tym z jakości życia mieszkańców.

Ogrody deszczowe i zielone dachy weszły do rozmowy o codziennym bezpieczeństwie

W części eksperckiej mocno wybrzmiały rozwiązania oparte na naturze. Mówiono o nich nie jak o modnym dodatku, lecz o narzędziach, które mogą realnie odciążyć kanalizację deszczową, zatrzymać wodę tam, gdzie spadnie, i poprawić mikroklimat w zabudowanej przestrzeni.

Wśród omawianych przykładów znalazły się między innymi:

• ogrody deszczowe,
• zielone dachy,
• systemy retencji wód opadowych,
• rewitalizacja terenów zielonych,
• zwiększanie powierzchni biologicznie czynnych w miastach.

Eksperci zwracali uwagę, że takie elementy nie działają w oderwaniu od siebie. Dopiero razem tworzą spójny układ, który może ograniczać skutki intensywnych opadów i podtopień, a przy tym pomagać w czasie upałów. Dla mieszkańców to oznacza nie tylko mniej wody stojącej po deszczu, ale też bardziej przyjazne place, skwery i osiedla, w których łatwiej o cień i lepsze warunki do codziennego funkcjonowania.

W gronie prelegentów znaleźli się dr inż. arch. Natalia Stojak-Pomykacz, prof. dr hab. inż. Daniel Słyś, dr inż. arch. Joanna Dudek oraz dr inż. arch. Karolina Kozłowska. Program łączył wykłady z pracą warsztatową, dlatego uczestnicy mogli nie tylko wysłuchać analiz, ale też przełożyć je na praktyczne przykłady i własne doświadczenia.

Karpacki Ogród Deszczowy pokazał, jak to wygląda poza prezentacją

Zwieńczeniem seminarium była wizja lokalna w Karpackim Ogrodzie Deszczowym w Jaśle. To jedna z inwestycji zrealizowanych po polskiej stronie w ramach wspólnego projektu z partnerami ze Svidničke. W terenie łatwiej było zobaczyć to, o czym wcześniej mówili eksperci: woda może być zatrzymywana i wykorzystywana zamiast szybko spływać z powierzchni, a dobrze zaprojektowana zieleń staje się elementem ochrony przed skutkami zmian klimatu.

To ważne także z perspektywy innych samorządów. Jasielska realizacja pokazuje, że błękitno–zielona infrastruktura nie jest teorią z konferencyjnej sali, ale zestawem rozwiązań, które da się wdrażać etapami, przy współpracy po obu stronach granicy. Taki kierunek, jak podkreślano podczas seminarium, ma znaczenie nie tylko dla ochrony środowiska, lecz także dla planowania przestrzennego, edukacji i budowania odporności całego pogranicza na lata.

na podstawie: Starostwo Powiatowe w Jaśle.